|
MIĘDZYNARODOWA KARTA CHARAKTERYSTYKI ZAGROŻEŃ ZAWODOWYCH
CHIRURG
|
Kto to jest chirurg?
Jest to lekarz medycyny posiadający specjalizację w zakresie chirurgii. Chirurdzy przeprowadzają zabiegi i operacje w sytuacji zagrożenia życia i zdrowia pacjentów w przebiegu ostrych i przewlekłych chorób, urazów a także w celu korekcji wrodzonych lub nabytych wad i deformacji. Zleca i uczestniczy w postępowaniu diagnostycznym, wydaje decyzje o konieczności operacji i technice jej wykonania i szacuje ryzyko związane z zabiegiem oraz uczestniczy w rehabilitacji pooperacyjnej.
Jakie zagrożenia wiążą się z wykonywaniem tego zawodu?
- Chirurdzy mogą skaleczyć się igłami, ostrymi narzędziami lub ostrymi krawędziami np. szkła, kości itp.
- Chirurdzy mogą zostać porażeni prądem elektrycznym w wyniku kontaktu z wadliwie działającym wyposażeniem lub instalacją.
- Chirurdzy mogą ulec poparzeniom skóry (rąk, palców) w zetknięciu z gorącymi powierzchniami, gotującą się wodą lub gorącą parą pochodzącą z autoklawów lub z urządzeń dostarczających gorące powietrze do osuszania.
- Chirurdzy mogą być narażeni na wdychanie dużych ilości gazów anestezyjnych i środków dezynfekujących.
|
Czynniki środowiska pracy związane z wykonywanym zawodem oraz ich możliwe skutki dla zdrowia Czynniki mogące powodować wypadki
![](12722) | - Igły, ostre narzędzia i krawędzie, stłuczone szkło - możliwość urazów w wyniku ukłucia, przecięcia i przekłucia
| ![](12699)
| - Gorące powierzchnie, gorące gazy i ciecze pochodzące z autoklawów, gorące powietrze z urządzeń osuszających - możliwość poparzeń
| | - Prąd elektryczny - możliwość porażenia w przypadku wadliwie działającego sprzętu elektrycznego
| ![](12700) | Czynniki fizyczne
![](12723) | - Promieniowanie jonizujące i niejonizujące emitowane przez różne urządzenia wykorzystywane w czasie badań diagnostycznych i zabiegów m. in. promieniowanie laserowe, promieniowanie X - możliwość napromieniowania
| ![](12701)
![](12702) | Czynniki chemiczne i pyły
![](12724) | - Gazy anestezyjne takie jak eter, halotan, bromek etylu, chlorek etylu, podtlenek azotu, metoksy fluoran - możliwość przypadkowego zatrucia
| ![](12703) | - Środki dezynfekcyjne (m.in. trikrezol, jodyna, alkohol izopropylowy) - możliwość chorób układu oddechowego w wyniku ich wdychania
| | - Unoszące się w powietrzu aerozole zawierające m. in. cząstki związków myjących, czyszczących i dezynfekcyjnych, w tym także alkalii - możliwość podrażnienia błony śluzowej nosa, gardła i oczu
| ![](12701) | - Detergenty (mydła), środki dezynfekcyjne - możliwość chorób skóry
| | - Lateksowe rękawice i inne gumowe części oraz umieszczany wewnątrz rękawic talk - możliwość uczuleń
| ![](12740) | Czynniki biologiczne
![](12725) | - HPV (ludzki wirus Papilloma) - możliwość zakażenia wśród chirurgów stosujących laser gazowy typu CO2
| | - Mikroorganizmy chorobotwórcze pochodzące z płynów ustrojowych chorych lub będących nosicielami pacjentów, w tym wirus HIV i wirus WZW typu B oraz C - możliwość chorób zakaźnych w wyniku zakażenia
| ![](12739)
![](12741)
![](12742) | - Inne czynniki chorobotwórcze - możliwość infekcji w wyniku zranienia podczas operacji
| ![](12699) | Czynniki ergonomiczne, psychospołeczne i związane z organizacją pracy
![](12726) | - Praca wykonywana przez wiele godzin w wymuszonej pozycji ciała, zwłaszcza stojącej - możliwość dolegliwości bólowych wynikających z przeciążenia układu mięśniowo-szkieletowego
| ![](12743) | - Odpowiedzialność za życie pacjentów, kontakt z ciężko poszkodowanymi pacjentami, w szczególności ofiarami wypadków i przemocy - możliwość stresu pourazowego
| ![](12800) | - Praca poza normalnymi godzinami (praca w nocy, w święta itd.), długie godziny pracy a czasami nienormowany czas pracy jak również kontakt z chorymi a zwłaszcza ofiarami wypadków - możliwość stresu psychicznego, problemów rodzinnych i objawów "wypalenia" zawodowego
| ![](12800) |
Działania profilaktyczne
![](12699) | Należy stosować bezpieczne zasady użytkowania i przechowywania ostrych narzędzi. | ![](12700) | Należy sprawdzić stan techniczny urządzeń elektrycznych przed pracą oraz zlecać uprawnionemu pracownikowi naprawę ewentualnych uszkodzeń i okresowy przegląd urządzeń. | ![](12701) | Podczas ekspozycji na promieniowanie należy nosić dozymetr. Należy zapoznać się z zasadami bezpieczeństwa aby wyeliminować narażenie do minimum. | ![](12702) | W czasie pracy z laserem należy chronić oczy okularami specjalnie do tego przeznaczonymi. | ![](12703) | Należy zainstalować klimatyzację w sali operacyjnej w celu wyeliminowania przegrzania, usunięcia szkodliwych gazów, par i zapachów. | ![](12739) | Należy stosować środki ochrony oczu. | ![](12740) | W przypadku uczulenia na lateks należy stosować rękawice wykonane z innych materiałów, a także unikać kontaktu z innymi produktami zawierającymi lateks. | ![](12741) | Należy unikać palenia papierosów, jedzenia i picia w czasie pracy oraz stosować rutynowo środki ochrony indywidualnej takie jak rękawice, ochrony oczu (okulary, tarcze) oraz odzież ochronną. | ![](12742) | Należy myć ręce i inne eksponowane części ciała po kontakcie z krwią lub innymi płynami ustrojowymi. | ![](12743) | Należy stosować specjalnie dobrane obuwie ortopedyczne aby zapobiegać zmęczeniu nóg podczas wielogodzinnej pracy stojącej. | ![](12800) | Należy zapewnić specjalistyczną pomoc dla pracowników narażonych na zespół stresu pourazowego. |
Informacje szczegółowe
Synonimy | Operator, kardiochirurg, neurochirurg itd., zależnie od posiadanej specjalizacji. | |
Definicja i/lub opis zawodu
![](12719) | Chirurg przeprowadza zabiegi i operacje w sytuacji zagrożenia życia i zdrowia pacjentów w przebiegu ostrych i przewlekłych chorób, urazów a także w celu korekcji wrodzonych lub nabytych wad lub deformacji. Chirurdzy również badają pacjentów w celu określenia konieczności operacji, oszacowania ryzyka związanego z operacją a także określenia najlepszego sposobu operacji. Przeglądają dokumentację pacjenta, aby zorientować się w jego ogólnym stanie, reakcjach na podawane leki, historii choroby. Sprawdzają narzędzia i urządzenia, aby upewnić się, że zostały przygotowane zgodnie z zasadami aseptyki i antyseptyki. Przeprowadzają operację używając wielu różnorodnych narzędzi chirurgicznych i stosując odpowiednie techniki. Uczestniczą też w rehabilitacji pooperacyjnej. Chirurdzy mogą specjalizować się w różnych rodzajach chirurgii np. neurochirurgii i wtedy nazywani są neurochirurgami. Mogą wyspecjalizować się w naprawianiu, rekonstruowaniu i poprawianiu utraconych, zranionych, uszkodzonych lub zdeformowanych części ciała i wtedy nazywani są chirurgami plastycznymi. Mogą specjalizować się w korekcji lub zapobieganiu chorobom układu kostno-stawowego i nazywani są wówczas ortopedami. | |
Zawody pokrewne | Lekarze każdej specjalności, asystent chirurga, pielęgniarki zatrudnione w jednostkach służby zdrowia m. in. instrumentariuszki na oddziałach intensywnej terapii medycznej, pielęgniarki izby przyjęć itd. | |
Wykonywane czynności | Administrowanie, badanie pacjentów, bandażowanie, diagnozowanie, monitorowanie, operowanie, prowadzenie historii choroby i dokumentacji pacjenta, prowadzenie kontroli i badań śródoperacyjnych, przesyłanie próbek, przygotowywanie pacjentów i narzędzi, regulowanie, sprawdzanie urządzeń i narzędzi, sprawozdawanie, szacowanie ryzyka, usuwanie szwów, współpracowanie z anestezjologiem i instrumentariuszką, wydawanie zleceń, zmienianie opatrunków. | |
Podstawowy stosowany sprzęt | Różny sprzęt i narzędzia chirurgiczne, materiały używane na sali operacyjnej zależnie od typu przeprowadzonej operacji, tace, strzykawki, igły, sprzęt anestezjologiczny, aparatura do wykonywania zdjęć rentgenowskich i ultrasonograficznych, rękawice, maski, osłony twarzy, okulary, fartuchy, endoskopy, monitory czynności serca, ciśnienia krwi itp. laser, bandaże, gazy, defibrylator, respirator, sprzęt do wykonywania biopsji, krioterapii. | |
Miejsca/obszary, gdzie zawód występuje powszechnie | Bloki i sale operacyjne w klinikach i szpitalach publicznych, prywatnych. |
Piśmiennictwo
![](12721) |
- USTAWA z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty (tekst jednolity: Dz. U. 2008 r. Nr 136 poz. 857);
- ROZPORZĄDZENIE MZ z dnia 20 października 2005 r. w sprawie specjalizacji lekarzy i lekarzy dentystów (Dz. U. 213, poz. 1779 z późn.zm);
- ROZPORZĄDZENIE MZ z dnia 18 lutego 2011 r. w sprawie warunków bezpiecznego stosowania promieniowania jonizującego dla wszystkich rodzajów ekspozycji medycznej (Dz. U. z 2011 r. Nr 51 poz. 265);
- ROZPORZĄDZENIE MPiPS z dnia 27 kwietnia 2010 r. w sprawie klasyfikacji zawodów i specjalności na potrzeby rynku pracy oraz zakresu jej stosowania (Dz. U. Nr.82, poz. 537)
- Rozporządzenie MPiPS z 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (t.j. Dz.U z 2003 r., Nr 169, poz. 1650 z póź. zm);
- Rozporządzenie MZiOS z 30 maja 1996 r. w sprawie przeprowadzania badań lekarskich pracowników, zakresu profilaktycznej opieki zdrowotnej nad pracownikami oraz orzeczeń lekarskich wydawanych do celów przewidzianych w Kodeksie pracy. (Dz. U. Nr 69, poz.332 z póź.zm);
- Rozporządzenie RM z 10 września 1996 r. w sprawie wykazu prac szczególnie uciążliwych lub szkodliwych dla zdrowia kobiet (Dz. U. Nr 114, poz. 545 z póź. zm)
- Informator - „Środki ochrony indywidualnej”. INFOCHRON. Warszawa. CIOP 2000.
|
|
|